Ultrasonografia jest jedną z nieinwazyjnych, niebolesnych metod obrazowania narządów
i tkanek ustroju ludzkiego przy pomocy fali ultradźwiękowej. Sposób ten pozwala na ocenę kształtu, wielkości i położenia narządu, a także powierzchni i wnętrza tych narządów. Z oceny echostruktury badanego narządu można wysnuć niektóre wnioski diagnostyczne dotyczące charakteru zmiany – zapalnej, zanikowej, zwyrodnieniowej czy nowotworowej. To samo odnosi się do tworów patologicznych położonych wewnątrz narządów, które najczęściej inaczej odbijają ultradźwięki niż otoczenie. Tkanka kostna oraz powietrze w przewodzie pokarmowym i płucach odbijają fale ultradźwiękowe całkowicie, dlatego niemożliwa jest ocena wnętrza kości i narządów leżących wewnątrzczaszkowo oraz żołądka czy jelit (są wypełnione powietrzem).
USG jamy brzusznej - wykonuje się najczęściej w pozycji leżącej chorego na plecach. Lekarz pokrywa skórę specjalnym żelem w celu uzyskania pełnego kontaktu głowicy aparatu ze skórą
i wyeliminowania pęcherzyków powietrza. Substancja ta jest obojętna dla skóry i łatwo się zmywa woda z mydłem. Przesuwając głowicę aparatu uzyskuje sie obrazy całego badanego narządu, które widoczne są na ekranie monitora.
Do USG jamy brzusznej należy się odpowiednio przygotować
Dzień przed badaniem
- dieta lekkostrawna, z wyłączeniem jarzyn, owoców, ciemnego pieczywa
- Espumisan 3 x 2 kapsułki. Preparat ma na celu usunięcie powietrza z przewodu pokarmowego, które stanowi przeszkodę dla ultradźwięków
6 godzin przed badaniem
- nie przyjmować pokarmów
- nie przyjmować płynów gazowanych i słodzonych (można pić wodę niegazowaną)
- nie palić tytoniu
- nie żuć gumy
USG dróg moczowych, gruczołu krokowego oraz narządów rodnych kobiety
Warunkiem prawidłowego obrazowania ultrasonograficznego przez powłoki brzuszne narządów małej miednicy jest wypełnienie pęcherza moczowego. Pęcherz moczowy wypełniony moczem wypycha pętle jelitowe z miednicy małej i stanowi swoiste „okno ultrasonograficzne” umożliwiające obserwację narządów rodnych kobiety, gruczołu krokowego mężczyzny oraz pęcherza moczowego.
Sposób przygotowania do badania
Dzień przed badaniem
- dieta lekkostrawna, z wyłączeniem jarzyn, owoców, ciemnego pieczywa
- u osób ze znaczną nadwagą Espumisan 3 x 2 kapsułki. Preparat ma na celu usunięcie powietrza z przewodu pokarmowego, które stanowi przeszkodę dla ultradźwięków
6 godzin przed badaniem
- nie przyjmować pokarmów
- nie palić tytoniu
- nie żuć gumy
2 godziny przed badaniem
- wypić 1-1,5 litra wody niegazowanej i nie oddawać moczu
USG ginekologiczne (transwaginalne) - badanie wykonuje się przy użyciu sondy przezpochwowej zabezpieczanej każdorazowo prezerwatywą. Nie ma konieczności wypełniania pęcherza moczowego.
USG naczyniowe metodą Dopplera – jest badaniem ultrasonograficznym pozwalającym ocenić przepływ krwi w naczyniach krwionośnych i sercu. Można ocenić zmiany prędkości przepływu krwi w miejscu przeszkody wewnątrznaczyniowej czy przewężenia całego naczynia, przedstawić unaczynienie patologicznego guza oraz obliczyć ilościowe parametry przepływu krwi.
Wskazania do wykonania badania
- Zaburzenie krążenia obwodowych naczyń tętniczych i żylnych
- Objawy neurologiczne sugerujące niedokrwienie ośrodkowego układu nerwowego
- Stany kliniczne sugerujące przetoki naczyniowe
- Tętniaki aorty i naczyń brzusznych
- Ocena stanu krążenia narządów przeszczepionych
- Ocena serca
Badanie wykonywane jest na zlecenie lekarza. Nie potrzeba specjalnego przygotowania pacjenta. Wyjątek stanowią badania wykonywane przez powłoki brzuszne: badanie tt. nerkowych, aorty brzusznej, tt. trzewnych (pnia trzewnego i tt. krezkowych), układu wrotnego, żyły głównej dolnej, żył biodrowych – tutaj obowiązuje przygotowanie jak do badania USG jamy brzusznej.